Dodaj wydarzenie
Kalendarz
Moje konto
“Wędrujące obrazy” to pierwsza wystawa – obecnie najważniejszej reprezentantki romskiej sztuki współczesnej oraz laureatki Paszportu Polityki w kategorii Sztuki wizualne. Można ją oglądać do 5 marca 2023 roku w Międzynarodowym Centrum Kultury w Krakowie. To pierwsza wystawa artystki po sukcesie podczas tegorocznego 59. Biennale Sztuki w Wenecji, gdzie zaprezentowała swoje monumentalne tkaniny.
Małgorzata Mirga-Tas w swojej twórczości inspiruje się sztuką dawną, głównie malarstwem renesansowym, ale także codziennością i otaczającą ją rzeczywistością. Z jednej strony, przeobraża na swój użytek najbardziej znaczące motywy dziedzictwa europejskiego i sztuki nowożytnej, a z drugiej, bada i wykorzystuje fotografie z rodzinnych archiwów, tworząc ze skrawków tkanin niezwykłe i bardzo osobiste obrazy. Artystka często korzysta z fragmentów ubrań bohaterów swoich dzieł, które wkomponowuje w prace, dzięki czemu nabierają jeszcze większego znaczenia symbolicznego.
W Galerii MCK zostały zaprezentowane wybrane prace romskiej artystki z lat 2019-2022, w tym cykl “Wyjście z Egiptu” oraz serię wielkoformatowych tkanin zatytułowaną “Herstorie”. Specjalnie na potrzeby krakowskiej wystawy powstały także nowe dzieła, które skupione są między innymi wokół historii nowohuckich Romów i romskiej pamięci. Na ten cykl złożyły się wykonane na podstawie zdjęć z rodzinnych archiwów portrety przedstawicieli i przedstawicielek pierwszego pokolenia romskich mieszkańców Nowej Huty. Wystawa w krakowskim MCKu jest próbą odnalezienia miejsca tej rozproszonej społeczności w europejskiej historii sztuki. manifest artystki na temat romskiej tożsamości i sztuki.
Ekspozycja rozpoczyna się od rodzaju kuratorskiej interwencji, wyobrażeń na temat wędrujących obrazów, które artystka wykorzystuje w swojej twórczości, ale także obrazów, które wytworzyła kultura europejska na temat Romów i romskich społeczności. Pierwsza część wystawy, zatytułowana została “Atlas”. Można w niej oglądać prace różnych autorów – tych mniej i bardziej znanych – pochodzące z różnych kolekcji i wykonane w rozmaitych technikach, jednak ich cechą wspólną jest stereotypowy sposób ukazania Romów. Kuratorzy wystawy – Natalia Żak i Wojciech Szymański tym wprowadzeniem do prac Mirgi-Tas podkreślali, że obrazy ukazujące romskie społeczności od początków XV wieku, to rezerwuar pełen uprzedzeń, które były powtarzane przez kolejne stulecia, a niektóre z nich są żywe do dzisiaj.
W kolejnych salach można zobaczyć wielokolorowe i wielofakturowe patchworkowe dzieła, będące próbą odczarowania stereotypowych wizerunków Romów, a także formą osobistej i zbiorowej autoprezentacji. Zostały one podzielone na pięć grup “Newo Rom – newo drom” (Nowy człowiek/nowy Rom – nowa droga), “O fotografis” (Fotograf), “Siukar Manusia” (Dobrzy/wspaniali ludzie), “Olbrzymki” i “Wyjście z Egiptu”. Artystka podejmuje między innymi zagadnienia złożonej romskiej i polskiej tożsamości, dekolonizacji romskiego materialnego dziedzictwa kulturowego oraz Zagłady Romów i Sinti.
Na wystawie można zobaczyć prace powstałe na podstawie archiwum rodzinnego artystki. Kolorowe dzieła w formie parawanów ukazują członków jej najbliższej rodzinny. Na tkaninach sportretowane zostały także romskie kobiety – najbliższe współpracowniczki, zaprzyjaźnione artystki i aktywistki – postacie zasłużone dla społeczności romskiej. Jedną z nich jest Krystyna Gil, która w czasach PRLu była pierwszą romską motorniczą w Krakowie, która ocalała z pogromu w Szczurowej.
Imaginarium artystki zamyka wielkoformatowy cykl pięciu tkanin pt. “Wyjście z Egiptu”, nawiązujący do XVII-wiecznych grafik Jacquesa Callota “Cyganie/Życie Egipcjan” przedstawiających wędrujących Romów.
Recenzja i zdjęcia : Małgorzata Richter
Spodobała Ci się nasza relacja z wystawy Maszyneria Teatru? Zobacz nasze inne artykuły, również po angielsku i ukraińsku!
Przeczytaj również: Closterkeller w Łodzi – Trzy dekady niebieskości
Znajdź ciekawe wydarzenia w naszej
