W Japonii świąt jest co niemiara, jednak najważniejszym z nim zdecydowanie jest Nowy Rok.
Shōgatsu, czyli idzie Nowy Rok
Shōgatsu (正月), bo tak w japońskim określa się Nowy Rok, przoduje w kalendarzu świąt i dni wolnych dla Japończyków. Przypada na pierwsze 3 dni stycznia, jednak świętowanie trwa tak naprawdę około tygodnia. Wszystkie miejsca pracy są więc wtedy zamknięte, aby każdy mógł spędzić czas z rodziną i przywitać Nowy Rok.
Jak Japończycy przygotowują się do Nowego Roku?
Japończycy trzymają się zasady (oraz wiary, że każdy rok jest osobnym okresem), aby dany rok zakończyć bez żadnych długów oraz niedokończonych spraw. Dlatego też zarówno w obowiązkach związanych z pracą, jak i osobistych, starają się zamknąć wszystkie sprawy przed końcem poprzedniego roku.
Zgodnie z tradycją religii shinto, bogowie (czyli kami) odwiedzają każdy dom w pierwszym dniu Nowego Roku. Dlatego dom należy wysprzątać, aby przyjąć kami w swoje progi.
Dawniej 28 grudnia przygotowywało się kadomatsu (ozdoby zrobione z bambusa i sosny), które wystawiało się przy wejściu do domu, aby przywitać toshigami (bóg noworoczny). Wierzenia mówią, że przynosi on szczęście. Obecnie zdobienie domów na tę okazję nie jest już tak częste.
Co gości na stole podczas japońskiego Nowego Roku?
U nas świątecznym daniem jest np. karp, a Japończycy 31 grudnia zajadają toshikoshi soba (makaron gryczany, “makaron mijającego roku”), który ma symbolizować długowieczność i “rozpuścić” trudy minionego roku. Podobnie jak jedzenie krewetek (krewetki mają zagięte plecy — tak jak starsze osoby, więc ma to symbolizować długie życie). Ponadto przygotowuje się tzw. osechi-ryōri (wyglądem zbliżone do pudełek bento) – są to różnego rodzaju dania, mające symbolizować np. radość, pragnienie posiadania dziecka, życzenie pomyślności w danym roku i tym podobne. Z trunków popija się toso, czyli słodkie wino ryżowe. Natomiast rankiem w dzień Nowego Roku Japończycy delektują się ozoni, czyli zupą z ciastkami ryżowymi.
Osechi-ryōri (fot. Just One Cookbook)
Jak świętuje się Shōgatsu?
Pierwszy wschód słońca (jap. hatsu hinode) ma reprezentować cały nadchodzący nowy rok. Pierwszy dzień roku należy przeżyć w spokoju i z radością, odstawić na bok jakiekolwiek obowiązki i pracę, i spędzić ten czas w gronie rodzinnym.
W tak wyjątkowy dzień należy również odwiedzić świątynię. Można pójść do lokalnej świątyni, bądź wybrać się np. do Tokio, aby odwiedzić Meiji Jingu (świątynia potrafi przyciągnąć tłumy zarówno Japończyków, jak i obcokrajowców). O północy można usłyszeć dzwon bijący 108 razy. Jego dźwięk ma oczyścić człowieka z grzechów.
Meiji Jingu w Tokio (fot. Gabriela Starzec)
W świątyni odmawia się modlitwę i losuje poświęcony los, który ma wskazać, co przyniesie nowy rok, a stare amulety wymienia się na nowe.
1 stycznia rodzina zasiada do wspólnych posiłków, składa sobie życzenia, a później gra wspólnie w gry. Jeśli ktoś zdecydował się przesłać świąteczne kartki z życzeniami dla każdego, kto w danym roku był im szczególnie bliski, listonosz dostarczy je dokładnie w dniu 1 stycznia. Ponadto według wierzeń, każdy kto w drugi dzień Nowego Roku zajmie się nowym hobby — rozwinie swoje umiejętności.
Z luźniejszych tradycji, które towarzyszą Japończykom w czasie Nowego Roku, jest oglądanie świątecznego programu Kouhaku Uta Gassen, w którym biorą udział popularni artyści i muzycy.
Z pewnością wielu Japończyków przywiązuje dużą wagę do przygotowań noworocznych. Jednak jak w każdym społeczeństwie, znajdą się też i tacy, którzy poddają się szybkiemu stylowi życia, nie angażują się aż zanadto w przygotowania i obchodzą święto w bardzo okrojony sposób.
Relacja i zdjęcia: Gabriela Starzec
Spodobała Ci się nasza relacja z Japonii? Zobacz nasze inne artykuły, również po angielsku i ukraińsku!
Przeczytaj również: Jak to się robi w Azji, czyli walentynki w stylu dalekowschodnim
Przeczytaj również: BLACKPINK „BORN PINK” – recenzja płyty!
Przeczytaj również: RM “Indigo” – recenzja płyty
Przeczytaj również: Stray Kids “Maxident” – recenzja albumu!
Przeczytaj również: Kraj tysięcy matsuri w dobie pandemii
Znajdź ciekawe wydarzenia w naszej

